Jakie obowiązki ma świadek w sądzie?

Marzena SMORĘDA smoreda@echodnia.eu
Hubert Kochanowski, adwokat, udzielał porad prawnych podczas dyżuru w naszej redakcji.
Hubert Kochanowski, adwokat, udzielał porad prawnych podczas dyżuru w naszej redakcji.
Podczas redakcyjnego dyżuru przy głośnym telefonie na pytania czytelników odpowiadał mecenas Hubert Kochanowski. Pytano o obowiązki świadka w sądzie.

Dzisiaj o tym, kto musi składać zeznania, a kto może być z tego zwolniony. W następnym odcinku prawnik opowie, czy można złożyć zeznania na piśmie i czy można usprawiedliwić nieobecność na rozprawie.

 

* Czy świadek może odmówić składania zeznań w sądzie? Czy zostać zwolnionym ze składania zeznań w sprawie, która dotyczy bliskich osób?

- Zgodnie z treścią artykułu 261§1 k.p.c. nikt nie ma prawa odmówić zeznań w charakterze świadka za wyjątkiem ściśle określonego kręgu osób. Należą do nich małżonkowie stron, ich wstępni, zstępni, rodzeństwo, powinowaci w tej samej linii lub stopniu oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia. Warto zaznaczyć, że prawo do odmowy zeznań przez małżonka lub przysposobionego trwa także po ustaniu małżeństwa czy przysposobienia.

 

Odmowa zeznań przez wskazane osoby jest niedopuszczalna w sprawach o prawa stanu (w szczególności w sprawach małżeńskich oraz w sprawach ze stosunku między rodzicami a dziećmi), z wyjątkiem spraw o rozwód.

 

Skorzystanie z prawa do odmowy zeznań przez osobę bli-ską wyłącza posiadane przez nią wiadomości z materiału dowodowego sprawy, nie uprawnia jednak do wyciągania wniosków niekorzystnych dla strony, na której żądanie dana osoba w charakterze świadka została powołana.

 

* W jakich okolicznościach można odmówić składania zeznań przed sądem?

- Świadek może odmówić odpowiedzi na poszczególne pytania, jeżeli takie zeznanie mogłoby narazić jego lub jego bliskich na odpowiedzialność karną, hańbę lub dotkliwą i bezpośrednią szkodę majątkową albo jeżeli zeznanie mogłoby być połączone z pogwałceniem istotnej tajemnicy zawodowej.

 

W świetle orzecznictwa, uprawnienie do odmowy odpo-wiedzi na zadane pytanie może uzasadniać tylko realna możliwość narażenia się świadka lub osoby mu bliskiej (w stopniu określonym w artykule 261§1) na odpowiedzialność karną, hańbę (rozumianą jako spotkanie się z rażąco ujemną oceną moralną wskutek określonego postępowania), bezpośrednią i dotkliwą (a więc w znacznym rozmiarze) szkodę majątkową. Przesłanką powstania tegoż uprawnienia jest także możliwość pogwałcenia istotnej tajemnicy zawodowej (obowiązek jej zachowania, zdaniem doktryny, musi wynikać z przepisów ustawowych i pozostawać w związku z faktami, których odpowiedź ma dotyczyć, a dotyczy osób posiadających pewne informacje, uzyskane w związku z wykonywaniem zawodu, chociażby w chwili składania zeznań już go nie pełniły).

 

Duchowny wyznań uznanych w Polsce może odmówić zeznań co do faktów powierzonych mu na spowiedzi (przyjmuje się, że również po zakończeniu sprawowania tej funkcji).

 

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie