Obraz Jacka Malczewskiego trafił do Muzeum Narodowego w Warszawie. Dziękowano też radomskiemu muzeum

Barbara Koś
Osobą, która walnie przyczyniła się do rozpoznania dzieła jest kierowniczka Działu Sztuki Dawnej Muzeum imienia Jacka Malczewskiego w Radomiu, Paulina Szymalak – Bugajska, której minister złożył podziękowania. Radomiance towarzyszył Leszek Ruszczyk, dyrektor radomskiego muzeum. Muzeum Malczewskiego
Obraz „Przy fortepianie” Jacka Malczewskiego to kolejna polska strata wojenna, której restytucja zakończyła się sukcesem. Dzieło powróciło do Muzeum Narodowego w Warszawie dzięki staraniom Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego 15 czerwca. W poniedziałek, 22 czerwca, zostało uroczyście przekazane do zbiorów Muzeum Narodowego.

Jest to -jak podkreślano podczas uroczystości w Ministerstwie Kultury ,pierwszy odzyskany obraz tego wybitnego polskiego artysty.

W uroczystym przekazaniu dzieła do zbiorów Muzeum Narodowego uczestniczyli wiceprezes Rady Ministrów, minister kultury i dziedzictwa narodowego prof. Piotr Gliński, sekretarz stanu w MKiDN Jarosław Sellin oraz p.o. dyrektora Muzeum Narodowego w Warszawie, dr hab. Łukasz Gaweł, prof. UJ.

Osobą, która walnie przyczyniła się do rozpoznania dzieła jest kierowniczka Działu Sztuki Dawnej Muzeum imienia Jacka Malczewskiego w Radomiu, Paulina Szymalak – Bugajska, której minister złożył podziękowania. Paulina Szymalak – Bugajska, opowiedziała o obrazie. Radomiance towarzyszył Leszek Ruszczyk, dyrektor radomskiego muzeum.

Jaka jest historia obrazu?

Obraz „Przy fortepianie” namalowany został w Radomiu w roku 1877 i przedstawia siostry Jacka Malczewskiego – Helenę i Bronisławę – w trakcie lektury i muzykowania. Ma charakter prywatny, daje wgląd w rodzinne życie Malczewskich w Radomiu.

Przed II wojną światową obraz był w kolekcji Muzeum Narodowego - świadczy o tym sygnatura na tylnej stronie obrazu. Na obrazie znajduje się też podpis Jacka Malczewskiego, nazwa rodzinnego miasta w którym powstał, czyli Radom oraz data 1877.

Prawdopodobnie ze względu na osobisty charakter dzieła znajdowało się ono w kolekcji rodzinnej Heleny Karczewskiej (sportretowanej jednej z sióstr artysty) i nie było prezentowane na żadnej z licznych wystaw tego wybitnego malarza, o czym świadczy brak stosownych adnotacji w licznych katalogach wystaw monograficznych.

Wzmianka o obrazie pojawia się w 1936 r., gdy Rafał Malczewski, syn artysty, z uwagi na chęć zachowania prac ojca dla przyszłych pokoleń i w obawie przed ich rozproszeniem, zaoferował zakup kolekcji Muzeum Narodowemu w Warszawie.

Zgodnie z informacjami na karcie inwentarzowej obrazu, która do dziś zachowała się w Muzeum Narodowym w Warszawie wiadomo, że został on nabyty właśnie od Rafała Malczewskiego i przyjęty do zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie 5 lipca 1937 r.

Zaginął w czasie II wojny światowej.

Obraz Malczewskiego zaginął w czasie II wojny światowej. Najprawdopodobniej pozostał w zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie aż do wybuchu Powstania Warszawskiego w 1944 r. Po jego upadku wiele ze znajdujących się jeszcze w obrębie miasta zbiorów padło ofiarą grabieży, szabru lub uległo zniszczeniu, inne wywieziono do składnic na Dolnym Śląsku, w Austrii i Niemczech.

Losy dzieła Malczewskiego pozostawały nieznane do listopada 2019 r., kiedy to Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego zostało poinformowane przez Muzeum Narodowe w Warszawie, że obraz został wystawiony na sprzedaż w domu aukcyjnym Roseberys w Londynie. Wcześniej, w 1997 r. dzieło zostało zakupione na licytacji w domu aukcyjnym Christie’s w Nowym Jorku.

W wyniku negocjacji prowadzonych przez ministerstwo bezpośrednio z dotychczasowym posiadaczem, Kevinem McCormackiem, podjął on decyzję o dobrowolnym i bezwarunkowym zwrocie obrazu do Polski.

- Za ten gest, rzadko spotykany w praktyce restytucyjnej, pan McCormack został uhonorowany dyplomem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego- czytamy na stronie ministerstwa.

W zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie znajduje się ponad 120 obrazów Jacka Malczewskiego oraz prace na papierze.

-Jesteśmy poruszeni faktem, iż do kolekcji muzealnej powrócił zrabowany podczas wojny obraz z wczesnego i mniej znanego naszej publiczności okresu twórczości tego genialnego artysty – mówił podczas uroczystości p.o. Dyrektor Muzeum Narodowego w Warszawie, dr hab. Łukasz Gaweł.

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego nadal poszukuje ponad 70 obrazów autorstwa Jacka Malczewskiego będących polskimi stratami wojennymi. Najbardziej znane wśród nich to: „Autoportret” z ok. 1910 r., „Portret Juliusza Hermana i dr Brzezińskiego” z 1886 r., czy „Portret Xawerego Branickiego” z 1908 r.

Czytaj także

Radom na instagramie

Parki kieszonkowe. Nowość w mieście

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3