Krzczonowice rajem dla archeologów

Zbigniew TYCZYŃSKI <a href="mailto:[email protected]" target="_blank" class=menu>[email protected]</a>
Badaniom towarzyszyło wykonywanie starannej dokumentacji.
Badaniom towarzyszyło wykonywanie starannej dokumentacji.
Udostępnij:
Artur Jedynak wskazuje miejsce, gdzie w jamie na odpady znaleziona została wspaniała amfora.
Artur Jedynak wskazuje miejsce, gdzie w jamie na odpady znaleziona została wspaniała amfora.

Artur Jedynak wskazuje miejsce, gdzie w jamie na odpady znaleziona została wspaniała amfora.

Znaleźć można tu ślady nieprzerwanego osadnictwa od przysłowiowych Adama i Ewy do czasów współczesnych.

Artur Jedynak cierpliwie wydobywał kształty amfory z miękkiego lessu.
Artur Jedynak cierpliwie wydobywał kształty amfory z miękkiego lessu. Zbigniew Tyczyński

Artur Jedynak cierpliwie wydobywał kształty amfory z miękkiego lessu.
(fot. Zbigniew Tyczyński)

Gdy badacze prahistorii z Krzemionek Artur Jedynak i Kamil Kaptur z mozołem przekopywali wierzchołek jednego ze wzniesień w rejonie Krzczonowic, ciesząc się z każdej odkrytej skorupy, na sąsiednim wzgórzu miejscowy rolnik przy okazji jesiennej orki znalazł wspaniałą krzemienną siekierkę sprzed kilku tysięcy lat.

- Przyszedł, by się po prostu pochwalić i jakby kpiąc z nas pokazał świetnie zachowany wyrób kultury mierzanowickiej - mówi Artur Jedynak, dodając, że rejon wyżyny lessowej na południe od Kamiennej, a szczególnie dorzecze Gierczanki jest wymarzonym teren dla archeologów. - Co górka, to osada - podkreśla. - A znaleziska, na jakie można tu trafić, sięgają bardzo zamierzchłych czasów.

SZUKALI ŻELAZA, ZNALEŹLI AMFORY

Wyprawa do Krzczonowic została ukierunkowana na znaleziska kultury pomorskiej, która zajmowała się na naszych terenach wytopem żelaza w czasach rzymskich. - Sugerowały to informacje gospodarza z Krzczonowic, który podczas prac polowych odnalazł grób skrzynkowy w obstawie kamiennej typowy dla kultury pomorskiej - wyjaśnia Kamil Kaptur i dodaje, że z tego terenu pochodziły również brązowe bransolety.

Ostatecznie jednak na stanowisku w Krzczonowicach Artur Jedynak i Kamil Kaptur odkryli ślady osady kultur amfor kulistych, które należą do wyjątkowo rzadko spotykanych znalezisk w regionie. - Odkrycie jest o tyle ważne, że przedstawiciele kultury amfor kulistych przed 4,5 tysiącem lat kopali najgłębsze i największe kopalnie krzemienia pasiastego na Krzemionkach - tłumaczy Artur Jedynak. - Tymczasem wśród naukowców wciąż przeważa opinia, że miała to być kultura pasterska, prowadząca koczowniczy tryb życia. Trudno jednak wyobrazić sobie koczownika, na przykład Mongoła, który schodzi z konia i zaczyna kopać za czymkolwiek w ziemi - twierdzi Artur Jedynak. - Jego natura była nieco inna, a znaleziska z Krzczonowic jednoznacznie potwierdzają tezę, że przedstawiciele kultury amfor kulistych zajmowali się również rolnictwem i pędzili osiadły tryb życia.

PIĘKNE NACZYNIA

Ukoronowaniem poszukiwań w Krzczonowicach okazała się wspaniała amfora o wyjątkowo bogatym zdobnictwie. Zarówno jej wielkość, jak i staranność wykonania sugerowałaby, że wykonał je artysta wysokiej klasy. - Zapewne już wówczas pojawiła się specjalizacja - wyjaśnia Kamil Kaptur. - Ścianki są bardzo cienkie, a kształt niemal kulisty. Osiągnięcie takiego efektu przy nieznajomości koła garncarskiego było prawdziwą sztuką.

Ponadto archeolodzy z Krzemionek w trakcie badań natrafili na mnóstwo skorup po naczyniach o imponującym rysunku, zniszczony przez orkę grób i sporych rozmiarów wysypiska... odpadów sprzed czterech i pół tysiąca lat. - W jamach znaleźliśmy sporo kości ptaków, które widocznie stanowiły ważną część jadłospisu - dodaje Kamil Kaptur i zaznacza, że jeżeli tylko znajdą się pieniądze na badania, wraz z Arturem Jedynakiem chętnie powrócą w rejon Krzczonowic, bo tu niemal na każdym wzniesieniu można znaleźć coś ciekawego.

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na Twitterze!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na Twiterze!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Więcej informacji na stronie głównej Echo Dnia Świętokrzyskie
Dodaj ogłoszenie