Wyszukiwarka wyborcza

Wybory Parlamentarne

Sprawdź, gdzie możesz zagłosować

Do wyborów pozostało

  • 00dni
  • 23godz.
  • 46min.
Odwiedź serwis wyborczy 

Marskość wątroby – czyli choroba alkoholowa i jej wpływ na wątrobę

Materiał informacyjny
Wątroba to szczególny organ, który spełnia w naszym ciele wiele różnych zadań. Niestety przez nieprawidłowy tryb życia, zakażenia wirusowe czy nadużywanie alkoholu może ulec trwałym uszkodzeniom. Czym jest alkoholowa marskość wątroby? Jakie są charakterystyczne objawy tego schorzenia? Jak wygląda leczenie i czy da się całkowicie wyzdrowieć?

Co to jest marskość wątroby?

O marskości wątroby mówimy wtedy, gdy dochodzi do znacznego uszkodzenia tego narządu, w wyniku czego zdrowe komórki wątroby zostają zastąpione tkanką bliznowatą. W marskości dochodzi do śmierci większości komórek tego organu i jest to stan, który może zagrażać życiu (w zależności od postępów choroby). Co dzieje się w naszym organizmie, że dochodzi do tak poważnych uszkodzeń wątroby?

W wyniku długotrwałego stanu zapalnego, który może mieć różną przyczynę, zdrowe komórki wątroby zaczynają obumierać i pozostają po nich drobne blizny pozapalne. Taka tkanka włóknista w miąższu wątroby nie pojawia się z dnia na dzień – choroba postępuje zazwyczaj przez wiele lat i dopiero po długim czasie prowadzi do powstania grubych zwłókniałych przegród oddzielających poszczególne obszary tego organu.

Kiedy wątroba zmienia się w tak negatywny sposób, jej funkcjonowanie zostaje zaburzone. Organ nie może pracować i spełniać swoich codziennych zadań tak, jak wcześniej. Przepływ krwi w uszkodzonym narządzie jest znacznie mniejszy, rozwija się tzw. nadciśnienie wrotne (rosnące ciśnienie krwi w wątrobie powoduje poszerzenie żyły wrotnej) oraz krążenie oboczne (gdy krew nie może swobodnie przepływać przez wątrobę, zaczyna ją omijać innymi, drobnymi żyłami). Po czasie żyły w okolicach odbytu i przełyku również zaczynają się powiększać, co prowadzi do powstawania żylaków. Kiedy wątroba ma już tak mało zdrowych komórek, że nie może spełniać swoich podstawowych funkcji, we krwi pojawia się mniej białek krwi oraz substancji zapewniających prawidłowe krzepnięcie. Cały organizm zaczyna gorzej funkcjonować, bo narząd, który powinien filtrować niebezpieczne i szkodliwe substancje, po prostu nie działa.

Oczywiście od razu nie dochodzi do tak poważnego stanu. Marskość wątroby rozwija się latami i składa się z kilku faz. W fazie pierwszej włóknienie jest umiarkowane i nie zaburza jeszcze codziennego funkcjonowania. W fazie drugiej i trzeciej dochodzi już do bardzo poważnych uszkodzeń, a w czwartej zniszczenia są tak zaawansowane, że choroba może zakończyć się śmiercią.

Przyczyny marskości wątroby

Skąd bierze się ta poważna choroba, która upośledza normalne funkcjonowanie wątroby? Marskość wątroby może być konsekwencją wielu przewlekłych chorób wirusowych np. przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B i typu C czy przewlekłe zakażenia wirusami zapalenia wątroby HBV i HCV. Postępujące uszkodzenia wywołuje też zażywanie niektórych leków (metotreksatu, amiodaronu, izoniazydu), toksyczne działanie substancji chemicznych oraz nadużywanie alkoholu. Schorzenie bywa konsekwencją stanu zapalnego wywołanego przez stłuszczenie wątroby, choroby autoimmunologiczne (autoimmunologiczne zapalenie wątroby), pierwotną marskość żółciową PBC, pierwotne stwardniające zapalenie przewodów żółciowych PSC czy wrodzone i nabyte choroby metaboliczne (choroba Wilsona, hemochromatoza, otyłość, cukrzyca).

Zatrzymajmy się jednak przy alkoholowym zapaleniu wątroby. Uszkodzenie tego narządu jest dużo szybsze, gdy na organ działa więcej niż jeden czynnik szkodzący. W Polsce najczęstszą przyczyną tej choroby są zakażenia HBV i HCV oraz właśnie nadużywanie alkoholu. Wątroba alkoholika, która zmienia się z powodu marskości, nie różni się znacząco w obrazie klinicznym od narządów, u których przyczyna schorzenia jest inna. Nie da się jednak ukryć, że regularne nadużywanie etanolu (alkoholu etylowego) prowadzi do sytuacji, gdy wątroba nie daje już rady go metabolizować. Efektem tego jest przewlekły stan zapalny niszczący dzień po dniu ten organ. Więcej na temat choroby alkoholowej wątroby znajdziesz na https://essentiale.pl/alkoholowa-choroba-watroby.

Marskość wątroby dotyczy od 4 do 10% populacji. To dość częsta choroba, szczególnie w krajach rozwiniętych, gdzie często spożywa się alkohol. Codzienne wypijanie ponad 80 g etanolu zwiększa ryzyko tej choroby. Jak wyobrazić sobie tę ilość? To np. 2 l piwa, 1 l wina albo 5-6 drinków. Kobiety są bardziej narażone na tę schorzenie, bo gorzej metabolizują alkohol. Niestety statystyki wskazują, że pomimo większej odporności to właśnie mężczyźni są grupą, która częściej zmaga się z marskością wątroby.

Marskość wątroby – objawy

Czy łatwo jest zauważyć, że z wątrobą dzieje się coś złego? Marskość tego narządu charakteryzuje wiele różnych symptomów, jednak bardzo długo (w początkowej fazie) choroba rozwija się bezobjawowo. Kiedy w końcu zaczynamy zauważać niepokojące sygnały z organizmu, możemy je podzielić na dwie zasadnicze grupy: wynikające z zaburzeń metabolizmu wątroby oraz wynikające z zaburzeń krążenia krwi.

Te pierwsze to krwawienia z nosa i dziąseł, skłonność do obrzęków podudzi, stany podgorączkowe i częste zakażenia, łatwe powstawanie siniaków, mdłości, wymioty, biegunki lub luźne stolce, żółtaczka, bolesne, nocne skurcze mięśni podudzi, linijne białe przebarwienia płytek paznokciowych, odwrócenie rytmu dobowego snu, wodobrzusze, obrzęk ślinianek przyusznych, gwiaździste naczyniaki zwane pajączkami wątrobowymi na skórze klatki piersiowej, twarzy i kończyn górnych, zaczerwienienie dłoniowej powierzchni rąk, wyniszczenie w związku z zanikiem mięśni oraz zaburzenia psychiczne. U mężczyzn pojawia się też utrata owłosienia pachowego, spadek libido, bolesne powiększanie gruczołów piersiowych, a także zanik jąder. Za to kobiety cierpią z powodu zaburzeń miesiączkowania lub zupełnego braku miesiączki, nadmiernego owłosienia na twarzy i przedramionach oraz bezpłodności.

Jeżeli chodzi o objawy marskości wątroby wynikające z narastania ciśnienia krwi w krążeniu wrotnym, to jest to przepuklina pępkowa, masywne krwotoki z górnego i dolnego odcinka przewodu pokarmowego, rozszerzona sieć naczyń żylnych na skórze brzucha, powiększenie śledziony, niedokrwistość oraz również wodobrzusze. Te wszystkie wyżej wymienione symptomy nie muszą pojawić się jednocześnie oraz nie każda osoba będzie borykać się ze wszystkimi objawami. Największe zaniepokojenie powinny wzbudzić najbardziej gwałtowne oznaki choroby i one wymagają natychmiastowego udania się do lekarza lub szpitala np. krwawienie z układu pokarmowego, wodobrzusze, bezmocz i skąpomocz czy żółtaczka. Pamiętajmy również, że podczas leczenia należy całkowicie zaprzestać spożywania alkoholu.

Marskość wątroby – leczenie

Pierwszym krokiem w długotrwałym procesie leczenia jest postawienie trafnej diagnozy. W tym celu musimy wybrać się do lekarza, który zleci nam serię badań. Zwykle wykonuje się próby wątrobowe, gastroskopię oraz USG jamy brzusznej rozszerzoną o elastografię wątroby. Istotne jest również to, by ustalić, czy pacjent nadużywa alkoholu. W tym celu stosuje się kwestionariusz AUDIT (Alcohol Use Disorders Inventory Test), który pozwala ocenić, czy ilość wypijanego alkoholu mogła wpłynąć na zły stan wątroby. W niejednoznacznych przypadkach konieczna może okazać się biopsja.

Leczenie polega na pozbyciu się czynnika lub choroby, które doprowadziły do marskości wątroby. Jeżeli przyczyną jest nadużywanie alkoholu, to jedynym sposobem na powrót do zdrowia jest całkowita abstynencja. Ważne jest też niedopuszczanie do pojawienia się powikłań. Niestety nie znamy obecnie żadnego leku, który miałby potwierdzone działanie w zakresie zapobiegania zwłóknieniom oraz zmniejszania ilości tkanki włóknistej. Najwięcej mówi się o sylimarynie i kolchicynie, ale ten temat nadal wymaga badań. W przypadku bardzo zaawansowanej choroby, gdy wątroba nie ma już możliwości na zregenerowanie się, może być potrzebny nawet przeszczep tego narządu.

W przypadku wczesnych faz marskości wątroby istotna jest również dieta oraz aktywność fizyczna. Odpowiednio odżywiony i aktywny organizm wspomaga wątrobę podczas regeneracji. Nie ma ścisłych wytycznych co do diety wątrobowej, ale powinno się przestrzegać ogólnych wskazówek dotyczących zdrowego trybu życia oraz kilku dodatkowych zasad. Stosunek spożywanych węglowodanów, białek i tłuszczów powinien wynosić 40:20:40 lub 50:20:30. Poleca się dietę wegetariańską lub aby przynajmniej większość spożywanego białka było pochodzenia roślinnego. Warto pamiętać, by nie przesadzać z solą, jeść niewielkie posiłki, a po jedzeniu chwilę poleżeć. Wskazana jest suplementacja selenu i cynku. Jeżeli chodzi o wysiłek fizyczny, poleca się spacery, pływanie oraz inne umiarkowane aktywności.

Warto pamiętać, że każdy przypadek marskości wątroby może wymagać trochę innego leczenia. O tym, w jaki sposób będziemy powracać do zdrowia, decyduje lekarz. To również on przepisuje dodatkowe leki wspomagające pracę wątroby lub zapobiegające powikłaniom zagrażającym życiu. Marskości wątroby nie leczy się na własną rękę! To bardzo poważna choroba wymagająca regularnych konsultacji ze specjalistą.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3