Czechy. Přibram - srebro, uran i sanktuarium maryjne

Cezary Rudziński
Cezary Rudziński
Zaledwie około 70 km na południe od Pragi w kierunku na największy w Czechach park narodowy Szumawa i dalej niemieckie Passau, leży 35-tysięczne miasto Přibram o bogatej przeszłości i ciekawych zabytkach. Ma ono za sobą barwne, wielowiekowe dzieje.

Ludzie mieszkali w tych stronach już w czasach prehistorycznych, o czym świadczą znalezione przez archeologów i eksponowane w muzeum przedmioty z brązu, z okresu cywilizacji celtyckiej. Miasto założone w XIII w. było sławne i zamożne ze względu na kopalnie, w których przez wieki wydobywano rudę srebra, ołowiu i antymonu. Szacuje się, że wydobyto ogółem 3,6 mln ton rud srebra i 750 mln ton ołowiu. Później, bo zasoby najcenniejszego metalu - przetapianego na miejscu srebra, wyczerpały się, znaleziono i eksploatowano, zwłaszcza w I połowie XX wieku - rudę uranową. Wysyłaną do Związku Radzieckiego, co było jedną z najściślej strzeżonych tajemnic.

MUZEUM GÓRNICTWA

Warto przypomnieć, że to w odpadach rudy uranowej pochodzącej z Czech, z kopalni w leżącym na północ od Karlovych Warów Jáchymovie, Maria Skłodowska - Curie z mężem Piotrem odkryli w 1889 r. dwa nowe pierwiastki: rad i polon, uzyskując za to w 1903 r. Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki. Wróćmy jednak do Přibramu. Gdy tutejsze złoża wyczerpały się definitywnie w II połowie XX wieku, na terenie trzech kopalń z XVIII i początku XIX wieku zorganizowano muzeum górnictwa.

Mieści się ono w dzielnicy Brzozowe Góry (Březové Hory), a wejście do niego jest w nieczynnej kopalni Ševčinský důl. Dawne sztolnie i korytarze zwiedzać można oczywiście tylko z przewodnikiem - emerytowanym górnikiem. Warto, bo wieża wyciągowa tej kopalni wpisana jest na Listę zabytków technicznych UNESCO. Na dole zaś, na głębokości ponad 1,5 km, zwiedzający odbywają kilkusetmetrową podróż podziemną kolejką i oglądają kopalniane urządzenia.

W trochę sennym obecnie miasteczku zachowało się kilka zabytkowych kościołów i obiektów świeckich. Najcenniejszym z nich jest kościół św. Jakuba z metryką od XIII wieku, a więc z okresu powstawania miasta. Sławniejsze od niego jest jednak katolickie sanktuarium maryjne Svata Hora - na górującej nad miastem Świętej Górze - główny cel pielgrzymek w Czechach. W przeszłości było ono nawet największym i najsławniejszym miejscem pielgrzymkowych w cesarstwie austro - węgierskim, chociaż konkurencji mu przecież w tym katolickim kraju nie brakowało.

PERŁA BAROKU

Jest to jeden z najcenniejszych zabytków wczesnego baroku w Czechach. W końcu XVI wieku stała w tym miejscu drewniana kaplica, a w niej drewniana figurka Madonny. Jej kult maryjny rozwinęli jezuici przebudowując kościółek, a właściwie budując od nowa bazylikę z kaplicą Wniebowzięcia, w której umieścili tę sławną, "cudami słynącą" figurkę. Zachowane wspaniale do naszych czasów sanktuarium było dziełem włoskiego architekta Carla Lurago (1615-1684), jednego ze znakomitych reprezentantów tego zawodu oraz rzeźbiarzy epoki.

Był on także autorem kilkudziesięciu nowych lub przebudowywanych w stylu baroku kościołów, zamków i rezydencji w Czechach (m.in. Klementinum oraz przebudowy kościołów św. Salwatora i św. Ignacego w Pradze), na Śląsku, w Austrii i Bawarii. Bazylikę i cały zespół przybramskiego sanktuarium wzniesiono w latach 1658-1675. W tutejszym kościele są także inne kaplice, a wewnątrz zabytkowe barokowe ołtarze. Jest to jeden z licznych w Czechach obiektów wartych nawet specjalnej podróży. A przy okazji zobaczenia innych ciekawych miejsc w tym dawnym górniczym mieście.

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3